Pomnik-kapliczka powstańców styczniowych - Wyszków
Konstrukcja:
Krzyż kłodowy wykonany z pnia drewna. Wysokość około 2,5-3 metry
Konstrukcja: pionowy pień z poprzecznym ramieniem, forma rustykalnej stylizacji nawiązującej do kapliczek z okresu powstania styczniowego.
Daszek: Drewniany, dwuspadowy, chroniący tablicę. Wykonanie proste, rustykowne.
Tablica: Metalizowana, w kształcie tarczy herbowej, kolor jasny z u góry herb historycznej Rzeczypospolitej Obojga Narodów (lub Rzeczypospolitej Trojga Narodów) Orzeł Biały: W lewym górnym polu tarczy (heraldycznie prawym) znajduje się Orzeł Biały, tradycyjny herb Polski. Pogoń: W prawym górnym polu (heraldycznie lewym) widnieje Pogoń, herb Litwy (rycerz na koniu z uniesionym mieczem). Archanioł Michał: W dolnym polu umieszczony jest wizerunek Archanioła Michała, symbolizujący Ruś (naród ruski/ukraiński). Korona: Nad tarczą herbową widoczna jest korona, oznaczająca monarchię. Połączenie tych symboli odzwierciedlało unię i wspólnotę trzech największych narodów wchodzących w skład Rzeczypospolitej.
Tekst:
Ta kapliczka jest naszym hołdem wobec wszystkich powstańców z Wyszkowa i Ziemi
Wyszkowskiej, dla których najcenniejszym dobrem i największą wartością była walka o wolność
i ocalenie honoru narodowego.
Niezwykle ofiarna postawa powstańców styczniowych lat 1863-1864 stała się wzorem
dla następnych pokoleń Polaków walczących o niepodległość Ojczyzny w XX wieku.
Niech to przypomnienie dramatu jednego z przeszłych pokoleń Polaków przyniesie nam dziś
chociaż chwilę zadumy nad tym, co tak naprawdę jest najważniejsze,
niezależnie od istniejących wówczas i teraz różnic społecznych, politycznych, materialnych.
My, Piłsudczycy zrzeszeni w Związku Piłsudczyków Rzeczypospolitej Polskiej
Towarzystwo Pamięci Józefa Piłsudskiego, fundujemy kapliczkę, która stylem i prostotą
nawiązuje do kapliczek z okresu Powstania Styczniowego.
Niech będzie ona symbolem naszej pamięci, miłości
i poświęcenia dla Ojczyzny.
GLORIA VICTIS
Chwała zwyciężonym
W 160 rocznicę Powstania Styczniowego
Związek Piłsudczyków RP TPJP
Okręg Nadbużański w Wyszkowie
Wyszków, 22 stycznia 2023
Głazy pamiątkowe:
Dwa duże głazy granitowe (kamienie narzutowe) ustawione po bokach krzyża. Wysokość około 1-1,5 metra.
Datowanie: 22 stycznia 2023 roku - odsłonięcie w 160. rocznicę wybuchu powstania styczniowego (1863-2023).
Kontekst historyczny: Powstanie styczniowe 1863-1864: Powstanie przeciwko carskiej Rosji wybuchło 22 stycznia 1863 roku. Na ziemi wyszkowskiej działały oddziały powstańcze, prowadzono walki partyzanckie z wojskami rosyjskimi. Wyszków leżał na szlaku przemarszu oddziałów powstańczych. Po upadku powstania wielu powstańców z regionu zostało zesłanych na Sybir lub straconych.
Stylizacja: Kapliczka celowo nawiązuje stylem i prostotą do drewnianych krzyży przydrożnych z XIX wieku - period powstania styczniowego. Forma kłodowa (z pnia) była typowa dla ubogich, wiejskich kapliczek tego okresu.
"Gloria Victis": Łacińskie motto "Chwała zwyciężonym" - hołd dla powstańców, którzy choć przegrali zbrojnie, zachowali honor narodowy i stali się wzorem dla następnych pokoleń.
Charakter obiektu: Pomnik martyrologiczny, patriotyczny, kapliczka pamiątkowa, miejsce pamięci narodowej.